محمد مهريار
601
فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )
لزومى ندارد و ما براى واژهشناسى آن نيز مطلقا دچار زحمت نمىشويم چون مىدانيم كرج معرب كره است و مىدانيم « كره » كپك روى نان و فساد ( اگر صحيح باشد ، مجاز است ) و « كره » در واقع به معناى سود و بهره و مخصوصا بهرهاى است كه كشاورز نه از دسترنج زراعت خود مىبرده است و خلاف آن را اكره مىگويند يعنى آن سودى كه از دسترنج كشاورزى حاصل شده باشد « 1 » و ما مىدانيم كه نامگذارى امكنه برحسب موضوع و مورد شيوهء رايجى در زبان فارسى است و بيش از 50 محل را مىتوان در ايران نشان داد كه به صورتهاى كرج و كره و تركيبات آن نامبردار و مشتهر مىباشد . كرچان - كرزوم كرزم Karzom كرزم ديهى است نهچندان بزرگ و در دهستان پيشكوه موگويى فريدن اصفهان . در سال 1345 اين ديه 109 نفر جمعيت داشته است و نزديك آن ديه ديگرى است به نام كرچان ، كه آن نيز اگرچه گاهى كرچن با فتح « چ » خوانده مىشود با كرزم ما همسايه و هممعناست . ديه كرچان نيز كموبيش به همان بزرگى كرزم است و ناحيت فريدن همچنانكه از نامش پيداست به داشتن ديههاى كهن و معتبر و قديمى نامبردار مىباشد . ديههايى همانند سكان ، سيرزار ، مازه ، هيزم و بسيارى ديگر در اين ناحيه نامبردار مىباشند و همه نشان قدمت ناحيه و ديههاى آن است . « 2 » ناحيت فريدن به داشتن آب خوب ، بيشتر چشمهسار ، بارندگى زياد ، و داشتن مراتع بسيار و هواى سرد و در تابستانها خرم و دلكش نامبردار مىباشد . در سنوات اخير جمعيت دهستانهاى فريدن كم شده و آن شكوفايى اقتصادى چشمگير را ندارد . در همهء فريدن آثار تاريخى كهن ديده نمىشود چونكه خاك آن سست و نااستوار است و بارندگى بسيار بناهاى خشتى و ديوارهاى گلى محل را بهزودى ويران مىسازد اين است كه اثر تاريخى كهنى در آنجا بهدست نمىآيد . ولى ناحيهاى قديمى است . رجوع كنيد به نامواژهء فريدن و مضافات آن و بههرحال نام ديههاى آن دليل آشكار
--> ( 1 ) - ن . ك . به : عنوان كره در همين فرهنگ . ( 2 ) - ن . ك . به : اين نامواژهها در فرهنگ آ . م . م . و همچنين نشريهء 289 م . آ . ا . ص 58 تا 75 .